Η αυτοεκτίμηση αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες ψυχικής ισορροπίας, καθώς επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τον εαυτό μας, τις δυνατότητές μας και τη θέση μας στις σχέσεις και στην καθημερινότητα. Συνδέεται άμεσα με την αυτοπεποίθηση, τη λήψη αποφάσεων, αλλά και με την ικανότητα διαχείρισης δυσκολιών και αποτυχιών.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι όταν ένας άνθρωπος διαθέτει υγιή αυτοεκτίμηση, είναι πιο πιθανό να εμπιστεύεται την κρίση του, να θέτει όρια, να διεκδικεί όσα χρειάζεται και να ανακάμπτει ευκολότερα από τις απογοητεύσεις. Αντίθετα, η χαμηλή αυτοεκτίμηση συχνά συνοδεύεται από έντονη αυτοαμφισβήτηση, αρνητική εσωτερική κριτική, ανάγκη συνεχούς επιβεβαίωσης και δυσκολία αποδοχής ακόμη και ενός κομπλιμέντου.

Παράλληλα, μπορεί να οδηγήσει σε τάση υπερβολικής προσαρμογής στις ανάγκες των άλλων, φόβο απέναντι σε νέες ευκαιρίες, συνεχή σύγκριση με τους γύρω, αλλά και εμμονή σε λάθη ή αποτυχίες του παρελθόντος. Σύμφωνα με ψυχολόγους, αυτές οι συμπεριφορές δεν αποτελούν μόνιμα χαρακτηριστικά της προσωπικότητας, αλλά μοτίβα που μπορούν να αλλάξουν σταδιακά μέσα από καθημερινή εξάσκηση και πιο υποστηρικτική στάση απέναντι στον εαυτό.

Αυτοεκτίμηση- Αυτοπεποίθηση: Η διαχείριση της αρνητικής σκέψης

Ένα από τα σημαντικότερα βήματα για την ενίσχυση της αυτοεκτίμησης είναι η αλλαγή του τρόπου με τον οποίο αντιμετωπίζονται οι αρνητικές σκέψεις. Οι ειδικοί τονίζουν ότι η προσπάθεια καταπίεσης μιας αρνητικής σκέψης συνήθως έχει το αντίθετο αποτέλεσμα, καθώς την κάνει πιο έντονη.

Αντί γι’ αυτό, προτείνουν την αναγνώρισή της τη στιγμή που εμφανίζεται. Η απλή παρατήρηση μιας σκέψης, χωρίς άμεση ταύτιση μαζί της, μπορεί να δημιουργήσει μια μικρή αλλά ουσιαστική απόσταση. Ερωτήματα όπως «είναι πράγματι αλήθεια αυτό που σκέφτομαι;» ή «τι θα έλεγα σε έναν φίλο μου στην ίδια θέση;» βοηθούν στη σταδιακή αντικατάσταση της αυστηρής αυτοκριτικής με πιο ρεαλιστικές και συμπονετικές σκέψεις.

Μικρές υποσχέσεις στον εαυτό σου

Η αυτοεκτίμηση χτίζεται σε μεγάλο βαθμό μέσα από την αίσθηση αξιοπιστίας απέναντι στον ίδιο μας τον εαυτό. Μικρές καθημερινές δεσμεύσεις, όταν τηρούνται, μπορούν να λειτουργήσουν ενισχυτικά για την αυτοπεποίθηση.

Ένας απλός και ρεαλιστικός στόχος, όπως η προετοιμασία ενός υγιεινού γεύματος, η συνέπεια σε μια προπόνηση, η ενασχόληση με ένα αγαπημένο χόμπι ή ακόμη και η ολοκλήρωση μιας υποχρέωσης που έχει αναβληθεί, μπορεί να συμβάλει σημαντικά στην αίσθηση προσωπικής επάρκειας. Οι ψυχολόγοι σημειώνουν ότι κάθε μικρή επιτυχία λειτουργεί ως υπενθύμιση ότι το άτομο μπορεί να ανταποκριθεί ακόμη και σε απαιτητικές συνθήκες.

Ρεαλιστικοί στόχοι και αποφυγή συγκρίσεων

Καθοριστικό ρόλο στην ενίσχυση της αυτοεκτίμησης παίζει και ο τρόπος με τον οποίο τίθενται οι στόχοι. Οι υπερβολικές απαιτήσεις και οι μη ρεαλιστικές προσδοκίες συχνά δημιουργούν διαρκές αίσθημα αποτυχίας και απογοήτευσης.

Οι ειδικοί προτείνουν οι μεγάλοι στόχοι να «σπάνε» σε μικρότερα, διαχειρίσιμα βήματα, ώστε να είναι πιο εύκολο να αναγνωρίζεται η πρόοδος. Η αίσθηση εξέλιξης, ακόμη και μέσα από μικρές νίκες, ενισχύει σταδιακά την αυτοπεποίθηση και την ψυχική ανθεκτικότητα.

Την ίδια στιγμή, ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αποφυγή της συνεχούς σύγκρισης με άλλους ανθρώπους, ειδικά στην εποχή των social media, όπου προβάλλεται συνήθως μια εξιδανικευμένη εικόνα της πραγματικότητας. Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι κάθε άνθρωπος έχει διαφορετικές συνθήκες, δυσκολίες και προσωπικό ρυθμό εξέλιξης και ότι η ουσιαστική πρόοδος προκύπτει όταν η προσοχή στρέφεται στη δική μας πορεία και όχι στη ζωή των άλλων.

Πηγή: iatronet.gr